Sổ Mũi: Nguyên Nhân Và Cách Trị Sổ Mũi Hiệu Quả Cấp Tốc

0
69
Hình ảnh minh họa: Sổ mũi

Thời tiết chuyển mùa là lúc các bệnh về hô hấp cũng xuất hiện. một trong những bệnh hay gặp và là triệu chứng của nhiều bệnh hay gặp đó là sổ mũi, dưới đây là một số thông tin về sổ mũi.

Sổ mũi là gì?

Sổ mũi là triệu chứng của nhiều bệnh với đặc điểm là chảy chất dịch từ mũi ra ngoài.

Dịch chảy từ mũi là chất nhầy được tiết ra từ màng nhày, bình thường hoạt động như một rào cản để cản bụi, phấn hoa và vi khuẩn xâm nhập vào màng phổi. Khi niêm mạc đường hô hấp bị viêm hay kích ứng, lượng chất nhày tiết ra nhiều hơn, khiến chất nhày chảy ra ngoài.

Nguyên nhân gây sổ mũi

Một số nguyên nhân gây sổ mũi:

  • Do dị ứng: khi hít phải các chất gây dị ứng làm kích ứng đường hô hấp, gây ra phản xạ ho, hắt hơi, sổ mũi. Một số chất gây dị ứng bao gồm bụi, lông, sợi vải, phấn hoa.
  • Sử dụng thuốc: một số thuốc có thể làm tăng tiết chất nhày như thuốc chống viêm không steroid, thuốc an thần, thuốc chống trầm cảm, thuốc trị cao huyết áp,…
  • Không khí khô: khi không khí khô làm niêm mạc mũi bị khô, mất cân bằng độ ẩm, gây ra phản ứng viêm và chảy nước mũi.
  • Cảm lạnh: sổ mũi là triệu chứng phổ biến của bệnh cảm lạnh, cảm lạnh có thể do nguyên nhân từ vi khuẩn, virus,…
  • Viêm xoang: xảy ra khi xoang mũi bị viêm làm gia tăng lượng chất nhày trong mũi với triệu chứng chinh là đau đầu, đau mũi.
  • Cảm cúm: nguyên nhân chủ yếu gây cảm cúm là do virus cúm gây sốt, đau cơ và đặc biệt là tăng tiết chất nhầy, gây sổ mũi.
  • Hormon: mất cân bằng hormon trong cơ thể gây viêm và giãn mạch máu mũi gây chảy nước mũi.
  • Viêm mũi không dị ứng: đặc trưng bởi viêm trong đường mũi có các triệu chứng ho, hắt hơi.
  • Polyp mũi: polyp làm màng nhầy bị viêm làm quá trình sản xuất chất nhầy tăng, gây sổ mũi.
  • Do quá lạm dụng thuốc xịt mũi: dùng thuốc xịt mũi giúp cải thiện tình trạng viêm mũi, tuy nhiên khi sử dụng quá mức sẽ làm nặng thêm tình trạng bệnh.
  • Do chế độ ăn uống; dùng thực phẩm cay gây kích ứng niêm mạc đường hô hấp, có thể gây sổ mũi.
  • Sử dụng thuốc lá: khói thuốc lá khi người ta hít phải cũng là tác nhân gây kích ứng niêm mạc mũi.

Phương pháp điều trị sổ mũi

Dùng thuốc Tây y

Khi bạn thấy chảy nước mũi, kèm theo sốt, ho, đau đầu, nên nhận sự tư vẫn của nhân viên y tế để dùng thuốc điều trị, không tự ý sử dụng thuốc tây y. Một số thuốc tây y được sử dụng cải thiện tình trạng bệnh:

Thuốc co mạch giảm triệu chứng sổ mũi tại chỗ
Thuốc co mạch giảm triệu chứng sổ mũi tại chỗ
  • Thuốc kháng histamin H1: đây là thuốc ngăn cản quá trình hoạt động của chất trung gian hóa học histamin (chất trung gian hóa học gây dị ứng) giúp co mạch, giảm xung huyết, cải thiện tình trạng chảy nước mũi. Có thể dùng thuốc dạng uống hoặc dạng xịt.
  • Thuốc co mạch: giảm sung huyết, co mạch máu giúp giảm nhanh hiện tượng phù nề, ngạt mũi, khó chịu. Một số thuốc co mạch hay dùng pseudoephedrin, phenylpropanlamine dùng dạng uống hoặc xylomethazolin, naphazolin dùng dạng nhỏ, xịt mũi.
  • Thuốc corticoid: dùng dạng xịt hoặc hít, có tác dụng chống dị ứng, chống viêm, giúp giảm tình trạng khó chịu, cải thiện bệnh. Một số dược chất hay dược dùng như betamethason,…

Ngoài ra, còn sử dụng kháng sinh để điều trị nguyên nhân gây bệnh và 1 số thuốc khác như paracetamol để điều trị các triệu chứng đi kèm như sốt.

Dùng thuốc Đông y

Theo Đông y, sổ mũi thường do cảm mạo phong hàn hoặc cảm mạo phong nhiệt, vì vậy một số bài thuốc Đông y dùng để điều trị bệnh là:

  • Bài 1: Ma hoàng thang: ma hoàng 8g, quế chi 6g, hạnh nhân 12g, cam thảo 6g. Bài thuốc này trị cảm mạo phong hàn, sắc với nước, ngày dùng 1 thang.
  • Bài 2: Kinh phong bại độc tán: tiền hồ 40g, chỉ xác 40g, rễ của cây sài hồ 40g, độc hoạt 40g, củ phơi khô của cây xuyên khung 40g, khương hoạt 40g, phục linh 40g, cát cánh 40g, phòng phong 40g, cam thảo 20g, kinh giới 40g. Các vị dược liệu trên tán bột pha với nước uống, ngày dùng 40g dùng trong chứng cảm mạo phong hàn.
  • Bài 3: Ngân kiều tán: kim ngân 40g, liên kiều 40g, bạc hà 24g, cát cánh 24g, lá tre 24g, cam thảo 20g, đậu xị 20g, kinh giới 16g. Thuốc dùng để chữa cảm mạo phong nhiệt, tán bột, pha uống mỗi ngày 24g.
  • Bài 4: Tang cúc ẩm: tang diệp 12g, cúc hoa 12g, hạnh nhân 12g, liên kiều 8g, cát cánh 12g, lô căn 8g, bạc hà 6g, cam thảo 6g. Thuốc dùng trong các chứng cảm mạo phong nhiệt, ngày sắc uống 1 thang.

Bên cạnh việc dùng thuốc có thể kết hợp chế độ ăn bổ sung gia vị như tía tô, tỏi, hành,… hỗ trợ điều trị bệnh.

Mẹo chữa sổ mũi cho người lớn

Uống nhiều nước

Uống nhiều nước làm loãng dịch nhày
Uống nhiều nước làm loãng dịch nhày

Uống nhiều nước đặc biệt là nước nóng giúp kích thích các dây thần kinh liên quan đến mũi và miệng nhờ đó làm dịu cảm giác kích ứng. Uống nhiều nước còn giúp làm loãng đờm, giúp tống chất nhầy ra dễ dàng hơn. Nên uống ít nhất 2 lít nước mỗi ngày để giảm được cảm giác khó chịu khi bị sổ mũi.

Uống trà ấm

Hơi ấm từ trà giúp thông mũi, giúp người bị sổ mũi, nghẹt mũi dễ thở hơn. Có thể dùng một số loại trà thảo mộc như trà hoa cúc, trà gừng, trà bạc hà,… giúp thông mũi nhẹ, kháng viêm, giảm dị ứng,

Ăn cay

Các thực phẩm cay có tính nóng, kích ứng, gây tiết nhiều nước mũi hơn, cơ mũi gian ra tạm thời giải quyết được tình trạng nghẹt mũi khi nhày quá đặc. Một số thực phẩm cay sử dụng làm gia vị hàng ngày như ớt, gừng, wasabi,…

Xông mặt

Xông mặt giúp giảm chảy nước mũi, hỗ trợ điều trị cảm giác khó chịu, nhanh hồi phục bệnh.

Lấy một ít nước nóng cho vào chậu rửa mặt hoặc tô lớn. Có thể thêm một vào giọt tinh dầu như tinh dầu bạc hà, tinh dầu thông, tràm trà,… để giúp thông mũi, thoải mái hơn. Đưa mặt vào tô, cách mặt nước tầm 20-30 cm tránh bị bỏng, có thể lấy 1 chiếc khăn mỏng đắp lên đầu. Hít thở sâu rồi xì mũi cho chất nhầy được tống ra.

Tắm nước ấm

Tắm nước ấm giúp cải thiện tình trạng khi bạn bị cảm lạnh,giảm cảm giác khó chịu. Bên cạnh đó nước ấm giúp lam loang chất nhày, giúp xì mũi tốt hơn.

Bấm huyệt

Một phương pháp đặc biệt của đông y để điều trị nghẹt mũi bạn có thể thử bấm huyệt. Dùng hai đầu ngón trỏ ấn mạnh vào huyệt nghinh hương ở hai bên cánh mũi

Sử dụng chanh và mật ong

Chanh và mật ong từ lâu đã được sử dụng trong dân gian để điều trị các bệnh về đường hô hấp, có tính kháng khuẩn.

Lấy 1 quả chanh, vắt lấy nước, pha với khoảng 100ml nước ấm, sau đó cho khoảng 2 đến 3 thìa mật ong vào. Sử dụng trực tiếp. dùng hàng ngày để cho hiệu quả nhất.

Cách trị sổ mũi cho bé tại nhà

Trị sổ mũi cho bé bằng tỏi

Trị sổ mũi cho bé bằng tỏi
Trị sổ mũi cho bé bằng tỏi

Tỏi được biết đến là 1 kháng sinh tự nhiên có thành phần hóa học là allicin, allin, giúp hỗ trợ điều trị nguyên nhân gây bệnh là virus, vi khuẩn,

Một số cách sử dụng tỏi để trị bệnh:

Xông mũi: giã nát tỏi, cho vào lọ thủy tinh rồi đổ ngập nước sôi vào, chờ khoảng 3 phút. Mở nắp ra cho trẻ ngửi sẽ giúp trẻ thư thái hơn.

Tỏi + cà chua + chanh: ép lấy nước cà chua, cho vào tô, cho thêm 1 ít nước cốt chanh, 1 thìa tỏi băm vào đảo đều, đem đun sôi khoảng 3 phút. Lấy nước, để ấm, cho bé uống.

Rửa mũi

Dịch nhầy tiết quá nhiều, ảnh hưởng đến đường thở, làm bé khó chịu, vì vậy sử dụng phương pháp này cải thiện tình trạng cho trẻ.

Sử dụng nước muối sinh lý, nhỏ vào mũi cho trẻ, rửa sạch. Có thể làm 4 đến 5 lần 1 ngày.

Dùng tần dày lá (húng chanh)

Trong cây húng chanh có chứa tinh dầu giúp sát khuẩn, chống viêm. Một số phương pháp dân gian sử dụng tần dày lá hỗ trợ điều trị cho trẻ:

Tần dày lá + đường phèn: lấy khoảng 20g lá húng chanh rửa sạch, cắt nhỏ, cho vào bát, thêm 20g đừng phèn. Đem hấp cách thủy khoảng 20 phút, lấy nước chia 3 đến 4 lần sử dụng cho bé trong ngày.

Tần dày lá nguyên chất: lấy khoảng 20g tần dày lá, giã nát, cho vào nước sôi, lấy nước cốt cho bé uống 3 lần 1 ngày.

Lá hẹ

Lá hẹ có vị cay, chua, tính ấm có tác dụng thanh nhiệt, giải độc, tiêu đờm. Trong lá hẹ có chứa kháng sinh giúp ức chế vi khuẩn, điều trị nguyên nhân gây bệnh, nhanh lành bệnh.

Lá hẹ kết hợp với mật ong: lấy khoảng 100g lá hẹ, rửa sạch, cắt khúc khoảng 2cm, cho vào tô, đổ mật ong sấp mặt lá. Sau đó, đem chưng cách thủy khoảng 20 phút đến khi lá hẹ mềm. đem ra sử dụng trực tiếp, cho trẻ dùng 3 lần 1 ngày, mỗi lần 2 đến 3 thìa.

Dùng lá hẹ trị sổ mũi cho bé
Dùng lá hẹ trị sổ mũi cho bé

Lá hẹ + chanh + nghệ tươi: dùng 10g lá hẹ, rửa sạch, cắt nhỏ, 1 quả chanh tươi thái thành lát, nghệ đem nướng chín, cắt nhỏ, cho tất cả vào chén, đổ nước sấp mặt cái, đem đi chưng cách thủy khoảng 20 phút. Mẹ dùng 1 thìa nhỏ, múc nước cho bé uống khoảng 2 đến 3 thìa, 3 lần 1 ngày.

Khi nào bị sổ mũi cần đi khám bác sỹ?

Sổ mũi cần đi khám bác sỹ khi có các triệu chứng sau:

  • Bệnh kéo dài dai dẳng trên 10 ngày.
  • Bệnh nhân có biểu hiện sốt cao.
  • Dịch mũi chảy ra có màu xanh kết hợp thêm đau và sốt.
  • Bệnh nhân đang bị mắc thêm hen suyễn hay khí phế thũng hay đang dùng các thuốc ức chế miễn dịch.
  • Xuất hiện máu trong dịch mũi hoặc nước mũi chảy dai dẳng sau khi bị chấn thương ở đầu.

Phòng tránh sổ mũi như thế nào?

Một số cách để phòng tránh sổ mũi:

  • Tập thể dục thường xuyên để nâng cao sức đề kháng, khỏe mạnh,
  • Hạn chế đi tới nơi đông người, đặc biệt trong mùa dịch.
  • Đeo khẩu trang khi ra ngoài đường, đặc biệt là khi không khí quá ô nhiễm ảnh hưởng tới sức khỏe.
  • Tiêm phòng trước khi đến mùa cúm.
  • Sử dụng nhiều thực phẩm có lợi cho sức khỏe như rau, hoa quả, chứa nhiều vitamin và khoáng chất giúp tăng sức đề kháng.
  • Thường xuyên giữ nhà cửa sạch sẽ, tránh bụi, mở cửa trong những ngày thời tiết trong lành để thoang khí trong nhà.
  • Không nên quá lạm dụng điều hòa.

Sổ mũi có nên tắm?

Phần lớn mọi người thường nghi rằng ho, sổ mũi cần kiêng gió và kiêng nước, tuy nhiên việc này có thể làm bệnh trở nặng hơn. Vì vậy việc tắm rửa là binh thường. Bạn nên tắm đúng cách, tắm bằng nước ấm khoảng 33 đến 35 ℃, ở nơi kín gió tắm nhanh trong vòng khoảng 5 đến 7 phút, không nên quá lâu. Sau khi tắm, dùng khăn lau nhanh người.

Tin Tức
Sổ Mũi: Nguyên Nhân Và Cách Trị Sổ Mũi Hiệu Quả Cấp Tốc
Bài Viết
Sổ Mũi: Nguyên Nhân Và Cách Trị Sổ Mũi Hiệu Quả Cấp Tốc
Mô Tả
Sổ mũi là tình trạng tăng tiết dịch nhày khi niêm mạc đường hô hấp bị viêm hoặc kích ứng làm chất dịch chảy ra ngoài qua mũi.
Tác Giả
Nguồn Cấp
Trang thông tin chia sẻ kiến thức các bệnh đường hô hấp KLISC (KENYA LIBRARIES & INFORMATION SERVICES CONSORTIUM)
Logo Nhà Xuất Bản
Bài trướcViêm Họng Có Lây Không? Cách Phòng Tránh Viêm Họng
Bài tiếp theoViêm amidan quá phát: Nguyên nhân, dấu hiệu và cách điều trị
PGS.TS.BS Lê Minh Khôi hiện đang làm việc tại chuyên khoa: Tim mạch - huyết áp / hô hấp thuộc bệnh viện viện đại học Y dược TPHCM. Ngoài ra, PGS Khôi đang là giảng viên tại trường đại học Y Dược TPHCM. Quá trình học tập và nghiên cứu của PGS Khôi: Năm 1998, ông hoàn thành học trình và tốt nghiệp chuyên ngành bác sĩ đa khoa tại trường Đại học Y Dược Huế. Sau đó ông học lên thạc sĩ cũng tại ngôi trường này. Naăm 2002-2003, ông công tác tại chuyên khoa hồi sức cấp cứu Nhi tại Trung tâm Viện Trường Amiens của Pháp với chức danh là bác sĩ nội trú. Năm 2003-2005 ông về nước và tham gia giảng dạy tại tại Bộ môn Nhi ĐH Y, Huế. Lúc này ông làm việc tại Khoa Nhi Bệnh viện TW Huế. Sau đó với học bổng tham gia học tập và nghiên cứu tại nước ngoài, ông đã hoàn thành học hàm tiến sĩ tại Đại học Rostock, Cộng Hòa Liên Bang Đức vào năm 2007.

BÌNH LUẬN

Vui lòng nhập bình luận của bạn
Vui lòng nhập tên của bạn ở đây